Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda, demir-çelik sektöründe DC motorlar yerine yerli AC tahrik sistemlerinin geliştirilmesi projesi desteklendi. Proje, verimliliği artırmayı ve karbon emisyonlarını düşürmeyi hedefliyor.
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda, Dünya Bankası desteğiyle TÜBİTAK ve KOSGEB tarafından yürütülen SAYEM 1833 – Türkiye Yeşil Sanayi Projesi kapsamında, demir-çelik sektörüne yönelik yerli ve milli AC tahrik sistemlerinin geliştirilmesi projesi desteklenmeye hak kazandı. Bu proje ile sektörde yaygın kullanılan DC tahrik sistemleri yerine yüksek verimli, düşük maliyetli ve sürdürülebilir AC sistemleri entegre edilecek.
WAT Motor yürütücülüğünde hayata geçirilen bu Ürünleştirme Programı, üç ana ürün geliştirme projesini kapsıyor. Bu projeler, AC dönüşümü için verimlilik odaklı motor ailesi geliştirilmesi, yüksek verimli endüstriyel sürücü platformu oluşturulması ve ağır hizmet tipi redüktör sistemlerinin tasarlanması üzerine odaklanıyor.
İstanbul Teknik Üniversitesi ve Analiz Motor ile WAT Motor, AC dönüşüm için verimlilik odaklı motor ailesini geliştirecek. Yıldız Teknik Üniversitesi, Sönmez Trafo ve Genkor ise yüksek verimli endüstriyel sürücü platformu oluşturma çalışmalarını yürütecek. PGR ile Toprakkale Sac ise ağır hizmet tipi redüktör sistemleri tasarımı projelerini üstlenecek.
8 paydaşın yer aldığı bu AR-GE ve ürünleştirme çalışması, haddehane uygulamalarına yönelik yüksek güçlü ve rekabetçi ürünlerin geliştirilmesini, elektrikli tahrik sistemleri ve güç elektroniğinde yerli yetkinliğin artırılmasını ve ihracat potansiyeli taşıyan sürdürülebilir çözümlerin ürünleştirilmesini amaçlıyor.
Projenin temel hedeflerinden biri, verimlilikleri yüzde 82-88 seviyelerinde olan mevcut DC motor sistemlerinin yerine yüzde 96,5 ve üzeri verimliliğe sahip senkron motor tabanlı tahrik sistemleri geliştirmektir. Bu dönüşüm, enerji tüketimini ve karbon emisyonlarını önemli ölçüde azaltırken, bakım ihtiyacını düşürerek işletme sürekliliğini artıracak.
Geliştirilecek sistemler, enerji geri kazanımı, gelişmiş kontrol algoritmaları ve kestirimci bakım gibi özelliklerle modern haddehane uygulamalarının ihtiyaçlarına uygun olarak tasarlanacak. Ayrıca, haddehanelerin yüksek tork gereksinimlerini karşılayacak ağır hizmet tipi redüktör sistemleri de yerli olarak geliştirilecek. Bu sayede motor, sürücü ve mekanik güç aktarım sistemlerini kapsayan bütüncül bir yerli teknoloji platformu oluşturulacak.
Bu iş birliği ile Türkiye’nin elektrikli tahrik sistemleri ve güç elektroniği alanındaki mühendislik kapasitesinin geliştirilmesi hedefleniyor. Program sonunda ortaya çıkacak yerli ve özgün teknolojilerin, küresel pazarlarda ihracat potansiyeli taşıyan rekabetçi ürünlere dönüşmesi amaçlanıyor.
Avrupa Birliği’nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (CBAM) ve Türkiye’nin Avrupa pazarına demir-çelik ihracatı, üretim süreçlerinde karbon ayak izinin azaltılmasını stratejik bir zorunluluk haline getiriyor. Enerji verimliliği yüksek ve düşük karbon yoğunluğuna sahip üretim teknolojilerine geçiş sağlayamayan tesislerin ihracat pazarlarında maliyet baskısıyla karşılaşması bekleniyor.
Demir-çelik sektörü, Türkiye’nin toplam enerji tüketiminin yaklaşık yüzde 7’sini ve sanayi sektöründeki enerji kullanımının yaklaşık yüzde 22’sini oluşturuyor. Bu sektörde verimli teknolojilere geçiş, hem enerji maliyetlerini düşürecek hem de karbon emisyonlarını azaltacaktır. Mevcut DC motor tabanlı sistemlerin yüksek bakım ihtiyacı, düşük enerji verimliliği ve işletme maliyetleri, sürdürülebilirlik hedefleriyle uyumlu değil.
Yüksek verimli AC senkron motor tabanlı tahrik sistemleri, özellikle rotoru sargılı senkron motor (WRSM) teknolojisi, demir-çelik sektöründe güçlü bir alternatif sunuyor. Bu teknoloji, daha yüksek enerji verimliliği, düşük bakım ihtiyacı ve gelişmiş kontrol kabiliyeti sağlıyor. Geliştirilecek yeni nesil tahrik sistemleri, motor, sürücü, güç elektroniği, redüktör ve kontrol sistemlerini entegre bir yaklaşımla ele alacak.
Yorum Yap