Güneydoğu Anadolu İhracatçı Birlikleri (GAİB) verilerine göre, yılın ilk üç ayında 164 ülkeye 1 milyon 79 bin 887 ton ürün gönderildi. Bu ihracattan 871 milyon 282 bin dolar gelir elde edildi.
Söz konusu dönemde en fazla satış yapılan ve geçen yıla göre en çok artış gösteren ürün ayçiçeği tohumu yağı oldu. Irak, 192 milyon 774 bin dolarlık ihracatla en çok satış yapılan ülke konumunda yer aldı.
Bölgesel İhracat Değişimleri
Orta Doğu’ya yapılan ihracat, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 20,8 azalarak 340 milyon 701 bin dolara geriledi. Bu düşüşün temel nedeni olarak bölgede yaşanan savaşlar gösteriliyor.
Buna karşılık, Afrika ülkelerine yapılan ihracat yüzde 20,9, Amerika kıtası ülkelerine yapılan ihracat ise yüzde 22,9’luk bir artış kaydetti. Bu artışlar, küresel pazarlardaki çeşitlenen talep yapısını ortaya koyuyor.
Piyasa Beklentileri ve Maliyet Baskısı
Güneydoğu Anadolu Hububat, Bakliyat, Yağlı Tohumlar ve Mamulleri İhracatçıları Birliği Başkanı Celal Kadooğlu, Orta Doğu’daki gelişmelerin lojistik dengeleri değiştirdiğini belirtti. Hürmüz Boğazı’ndaki riskler ve enerji arzındaki belirsizliklerin Türkiye’nin lojistik avantajını güçlendirdiğini vurguladı.
Kadooğlu, küresel tarım piyasalarındaki baskının sürmesini beklediklerini ifade etti. Karadeniz havzasındaki güçlü üretim beklentileri nedeniyle fiyat odaklı rekabetin artacağını öngördüğünü söyledi. Bu durumun buğday unu, makarna ve ayçiçeği yağı gibi temel ürünlerde belirleyici olacağını ekledi.
Enerji, gübre ve lojistik maliyetlerindeki artışların üretim maliyetlerini yükselttiğini belirten Kadooğlu, bunun sadece ihracat fiyatlarını değil, ticaretin yapısını ve pazar tercihlerini de etkilediğini dile getirdi. Mevcut dönemi çok katmanlı bir dönüşüm süreci olarak değerlendirmek gerektiğini vurguladı.
